ЯҢАЛЫКЛАР
27 апрельдә 78 нче яшендә Мәҗит Гафури исемендәге Башкорт дәүләт академия драма театры актеры, Россия Федерациясе халык артисты, Башкортостан Республикасы һәм Татарстан Республикасы халык артисты, Салават Юлаев исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты, Уфа шәһәренең мактаулы гражданины Фидан Сәфә улы Гафаров вафат булды.
Фидан Гафаров башкорт театрының иң танылган һәм популяр актерларының берсе иде. Иҗаты башланганнан бирле аңа тиңнәр булмый. 1970-80 нче елларда Фидан Сәфә улы
популярлыгы күп кенә Мәскәү артистларының популярлыгын арттырды, аның турында легендалар һәм мифлар эшләде, тамашачы махсус "Гафаровка" театрына йөрде. Аның иҗатын чыннан да республиканың милли сәхнә мәдәнияте феномены дип атарга мөмкин.
Татарстан Республикасы Мәдәният министрлыгы Фидан Сафич Гафаровның туганнарының һәм якыннарының кайгысын уртаклаша һәм чиксез югалту ачысын уртаклаша.
Туган тел көнендә һәм бөек татар шагыйре Габдулла Тукайның тууына 139 ел тулу уңаеннан Татарстан Республикасы Рәисе Рөстәм Миңнеханов тарафыннан 2025 елда Татарстан Республикасының Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт бүләкләре лауреатлары игълан ителде. Туган тел көненә багышланган бәйрәм концерты кысаларында тантаналы чара Г.Камал исемендәге Татар дәүләт академия театрының яңа бинасында узды.
Татарстан Республикасы Рәисе Рөстәм Миңнехановның Туган тел көнен һәм Габдулла Тукайның тууына 139 ел тулуны бәйрәм итү уңаеннан мөрәҗәгате.
«Хөрмәтле татарстанлылар! Кадерле милләттәшләр! Сезне Туган тел көне һәм татар халкының бөек шагыйреГабдулла Тукайның туган көне уңаеннан чын йөрәктән тәбрик итәм.
Ата-бабаларыбызның күп гасырлык олы мирасы, зирәклеге һәм акыл байлыгы ана телебез аша күңелләрдә урын ала.Дөньяның гүзәллеге һәм төрлелеге, хисләрнең тирәнлеге, рухи хәзинәләребезнең кыйммәте газиз туган телебездә тасвирлана һәм аһәңле яңгырый.
Халкыбыз тарихын өйрәнү, тамырларыбызны барлау, башка мәдәниятләр, диннәр белән багланышлар рухыбызны һәм үзенчәлегебезне саклау мөмкинлеге бирә. Әдәбиятта, татар халкының бай язма мирасында әдипләр һәм галимнәрнеңтуктаусыз эзләнүләре, күңел һәм аң эшчәнлеге нәтиҗәләречагылыш таба.
Иҗатчы буларак Тукайга күп кенә мәшһүр татар мәгърифәтчеләренең әсәрләре көчле йогынты ясаган. Алар арасында тууының 200 еллыгы быел зурлап билгеләп үтелә торган Каюм Насыйри да бар. Бу мөхтәрәм шәхесне без хəзерге татар əдəби теленə, ә Тукайны хәзерге татар әдәбиятына һәм яңа милли шигъриятебезгә нигез салучыларның иң күренеклеләре дип таныйбыз. Аларның игелекле хезмәте – буыннар бәйләнешенең, татар мәдәниятен саклау һәм үстерүнең күркәм мисалы.
Татар җәмгыяте үсешенең һәр чорына хас бердәмлек нигезен вакыт агышы һич үзгәртә алмый торган изге төшенчә –Ватанга тугрылык тәшкил итә. Тукайның:
«Һич бетәрме тарихи бу бергәлек? –
Без туган бер җепкә бергә теркәлеп.
Без сугышта юлбарыстан көчлебез,
Без тынычта аттан артык эшлибез.
Шул халыкныңмы хокукка хакы юк? –
Хакыбыз уртак ватанда шактый ук!» – дигән шигъри юлларында нәкъ шул фикер уздырыла.
Кадерле дуслар! Сезгә күпмилләтле илебез мәнфәгатьләрендә һәр эшегездә уңышлар, бәхет, сәламәтлек, тынычлык һәм иминлек телим».
22 апрель көнне Россия Зур академия театрының тарихи сәхнәсендә Муса Җәлил исемендәге Татар академия дәүләт опера һәм балет театрының “Аккош күле” спектакле уңышлы тәкъдим ителде. СССРның халык артисты Владимир Васильевның куелышын күрсәтү легендар биюче һәм хореографның 85 еллык юбилеена багышланган иде.
"Мәңгелек ут" Казан кинокомпаниясе Казан Суворов училищесы белән берлектә төшерелгән кыска метражлы сәнгать фильмы премьерасын анонслады. Проект Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 80 еллыгына багышланган, ә фильм сценарие 1942 елда язылган Александр Твардовскийның мәктәп заманнарыннан бөтен кешегә билгеле булган шигыре мотивлары буенча язылган. Шигырьдә оккупацияләнгән авылда танк сугышы тасвирлана, анда совет танкчыларына, дошман тылына имин юл күрсәтеп, җирле малай ярдәм иткән.
26 апрель Татарстанның мәдәни тормышы календарендә аеруча мөһим дата булып тора: республикада Туган тел көне һәм Габдулла Тукай туу көне билгеләп үтелә.
Ханты-Манси автономияле округы-Юграда милли бердәмлекнең VI Бөтенроссия форумы старт алды.
Татарстан Республикасы Милли музее туган тел көненә багышланган программа әзерләде.
26 апрельдә «Россия - Минем тарих» тарихи паркында ике әһәмиятле датага: Туган тел көненә һәм Габдулла Тукайның туган көненә һәм бөек татар шагыйренең туган көненә һәм милли үзаң символына багышланган вакыйга була.
29 апрельдә 16.00 сәгатьтә ТР ГМИИ заманча сәнгать галереясендә "Безнең көч хакыйкатьтә" сәяси плакатының беренче яшьләр конкурсында катнашучыларның эшләре күргәзмәсе ачылачак.